Phân loại rác thải y tế và quy định về màu sắc của thùng rác

Trong quản lý chất thải y tế, việc phân loại rác thải y tế đúng cách giúp giảm nguy cơ lây lan các chất gây bệnh, độc hại và nguy hiểm. Phân loại đúng còn góp phần giảm thiểu số lượng chất thải nguy hại phải tiêu hủy, xử lý. Hãy cùng tham khảo bài viết của Thiết Bị GREENDO để tìm hiểu thêm về vấn đề này nhé!

1. Chất thải y tế là gì?

Chất thải y tế là bất kỳ chất thải nào chứa chất gây nhiễm trùng hoặc có khả năng lây lan. Bao gồm chất thải từ các cơ sở y tế khác nhau, chẳng hạn như văn phòng bác sĩ, bệnh viện, phòng khám nha khoa, phòng thí nghiệm, cơ sở nghiên cứu và phòng khám thú y. Các loại chất thải này có thể chứa máu hoặc các chất ô nhiễm khác từ cơ thể, do đó cần được thu gom, phân loại và lưu trữ đúng quy định trong thùng rác y tế chuyên dụng nhằm đảm bảo an toàn cho con người và môi trường.

Phân loại rác thải y tế gồm hai nhóm chính:

• Chất thải lây nhiễm: Bao gồm kim tiêm, kim chọc dò, kim châm cứu, lưỡi dao mổ, đinh, cưa, ống tiêm, bông, băng, gạc, găng tay. Các chất thải này thường chứa các loại vi sinh vật gây bệnh.
• Chất thải không lây nhiễm: Dược phẩm chứa các chất gây độc tế bào hoặc có cảnh báo nguy hại trên bao bì do nhà sản xuất cung cấp. Vỏ chai, lọ đựng thuốc hoặc hóa chất, các dụng cụ dính thuốc hoặc hóa chất, các cảnh báo nguy hại trên bao bì từ nhà sản xuất.

2. Các nguyên tắc phân loại rác thải y tế

Việc phân loại rác thải y tế trong bệnh viện đóng vai trò quan trọng trong quá trình quản lý và xử lý chất thải một cách hiệu quả. Để đảm bảo an toàn và đúng quy định, quá trình này được thực hiện dựa trên 3 nguyên tắc cơ bản sau đây:

• Chất thải y tế thông thường và nguy hại phải được phân loại để quản lý ngay tại nơi và thời điểm phát sinh.
• Theo Điều 5 thông tư 58/2015/TTLT-BYT-BTNMT, tất cả các loại chất thải y tế phải được phân loại riêng biệt trong bao bì, dụng cụ và thiết bị lưu chứa chất thải. Các chất thải y tế nguy hại có thể được phân loại chung vào cùng một bao bì, dụng cụ hoặc thiết bị lưu chứa nếu chúng không có khả năng phản ứng, tương tác với nhau hoặc được xử lý theo cùng một phương pháp.
• Chất thải lây nhiễm phải được thu gom, lưu giữ và xử lý như chất thải lây nhiễm khi chúng lẫn nhau hoặc ngược lại.

3. Quy định việc phân loại, thu gom và xử lý chất thải y tế

Để đảm bảo rằng chất thải y tế không lẫn với chất thải thông thường, các chất thải độc hại phải được phân loại rác thải y tế tại nguồn. Túi và vật liệu chứa chất thải y tế có màu vàng cho chất thải nguy hại, màu xanh cho chất thải thông thường, và màu đen cho chất thải hóa chất và phóng xạ. Túi nhựa được làm bằng polyethylene có diện tích không quá 0,1 mét vuông được sử dụng và đánh dấu đầy 2/3.

Dụng cụ nhọn chứa chất thải sắc phải làm từ vật liệu rắn, nắp và tay cầm phải có màu tương phản với túi đựng và được đánh dấu mức 2/3. Để vận chuyển thùng rác lớn, cần có bánh xe đẩy. Chất thải nên được gom gọn, buộc chặt và lưu trữ ở một nơi thoáng mát, cách xa khu vực thức ăn, thiết bị vệ sinh.

Bệnh viện có thể lưu trữ chất thải độc hại trong 48 giờ, trong khi các cơ sở y tế nhỏ có thể lưu trữ nó trong tối đa một tuần (trừ chất thải bệnh phẩm cần xử lý ngay). Việc vận chuyển chất thải ra ngoài phải được thực hiện bởi một đơn vị được cấp phép, có hợp đồng và biên lai được xác nhận.

4. Quy định về màu sắc thùng đựng rác thải y tế

Để tiện quản lý, thu gom và xử lý, thì việc phân loại rác thải y tế tại nguồn là cực kỳ quan trọng. Các loại chất thải y tế sẽ được bỏ riêng vào thùng rác có biểu tượng phân loại rác thải y tế​ khác nhau. Cụ thể như sau:

4.1. Thùng rác y tế màu xanh lá cây

Thùng rác màu xanh lá thường được sử dụng để chứa rác thải sinh hoạt như thức ăn thừa, vỏ hoa quả, túi nilon và đồ dùng và vật liệu y tế hoàn toàn không gây hại. Dưới đây là các loại thùng rác y tế màu xanh thông dụng nhất:

• Thùng rác y tế 15 lít
• Thùng rác 30 lít y tế
• Thùng đựng rác y tế 60 lít
• Thùng chứa rác y tế 120 lít
• Thùng rác y tế 240 lít
• Thùng rác y tế 660 lít

4.2. Thùng rác y tế màu vàng

Thùng đựng rác thải y tế màu vàng được dùng để chứa rác thải lây nhiễm hoặc có nguy cơ lây nhiễm như: Băng gạc, bông gòn, găng tay, khẩu trang dụng cụ tiêm chích… có dính máu và dịch cơ thể. Thùng rác y tế màu vàng cần được đặt ở nơi riêng biệt, có logo và chú thích chất thải lây nhiễm. Khi xử lý cần phân loại rác thải y tế tuân thủ theo đúng quy định của Bộ Y Tế. Các loại thùng rác y tế màu vàng bao gồm:

• Thùng rác y tế 15 lít màu vàng
• Thùng đựng rác y tế màu vàng 30L
• Thùng rác y tế 60L màu vàng
• Thùng chứa rác y tế màu vàng 120 lít
• Thùng rác y tế màu vàng 240L

4.3. Thùng rác y tế màu trắng

Thùng rác y tế màu trắng sẽ được sử dụng để chứa chất thải thông thường có thể tái chế. Các loại chất thải như giấy, nhựa, kim loại, thủy tinh (bao gồm giấy, báo, thùng các tông, vỏ hộp thuốc, chai nước giải khát, v.v.). Những chất thải này sẽ hoàn toàn không gây hại và sẽ được chứa trong túi hoặc thùng rác màu trắng trước khi được chuyển đến các cơ sở xử lý.

Việc phân loại rác thải y tế ngày giúp tiết kiệm tài nguyên, những rác tái chế sẽ được tập hợp để tái sử dụng lại, còn các loại rác thải khác sẽ được xử lý theo đúng quy trình. Các loại thùng rác y tế màu trắng được sử dụng nhiều nhất bao gồm:

• Thùng rác y tế 15 lít màu trắng
• Thùng đựng rác y tế màu trắng 30 lít

4.4. Thùng rác y tế màu đen

Đây là loại thùng rác dùng để chứa rác thải nguy hại như thuốc, vỏ thuốc gây ngộ độc tế bào, pin, thủy ngân,… Thùng rác y tế màu đen cần được đặt ở nơi đặc biệt có logo và chú thích rác thải nguy hại, cần xử lý theo đúng quy định. Các loại thùng rác chất thải độc hại thường thấy gồm:

• Thùng rác y tế 15 lít màu đen
• Thùng đựng rác y tế 30 lít màu đen
• Thùng chứa rác y tế màu đen 60 lít
• Thùng rác y tế màu đen 240 lít

5. Cách phân loại rác thải y tế

Phân loại rác thải y tế là bước quan trọng nhằm đảm bảo an toàn cho sức khỏe cộng đồng và bảo vệ môi trường. Các loại chất thải được phân loại theo chất lượng và mức độ nguy hại theo các quy định nghiêm ngặt.

5.1. Chất thải thông thường

Những loại rác thải sinh hoạt thường xuyên được thải ra trong cuộc sống hàng ngày. Bao gồm các vật dụng thông thường như hộp giấy, bìa, thực phẩm thừa sau bữa ăn, chai nhựa từ đồ uống và lọ thủy tinh từ sản phẩm tiêu dùng. Mặc dù không có chất gây hại nào trong những loại rác này, nhưng nếu chúng không được thu gom và xử lý đúng cách, chúng vẫn có thể gây ô nhiễm môi trường và lãng phí nguồn tài nguyên tái chế.

5.2. Chất thải y tế

Chất thải y tế là các chất thải phát sinh trong quá trình hoạt động của bệnh viện, cơ sở y tế. Trong đó, rác thải lây nhiễm có nguy cơ cao lây nhiễm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nhân viên khi không được phân loại rác thải y tế đúng cách. Một số loại chất thải phổ biến bao gồm:

• Chất thải gây lây nhiễm: Bao gồm băng gạc bẩn, bông, đồ băng bó, quần áo, găng tay, gạt và bất kỳ thiết bị nào tiếp xúc với máu và chất thải của người bệnh.
• Các vật sắc nhọn: Các vật dụng có đầu nhọn hoặc cạnh sắc hoặc dễ vỡ trong quá trình vận chuyển, chẳng hạn như kim tiêm, dao mổ, kéo mổ, thủy tinh vỡ, ống hút, lưỡi dao và các vật dụng khác có đầu nhọn hoặc cạnh sắc.
• Chất thải từ phòng thí nghiệm: Bao gồm ống nghiệm, găng tay, vật cấy, chất gây bệnh, túi máu và các chất thải khác được sử dụng để nghiên cứu mô học, vi sinh học, bệnh tật và truyền máu.
• Chất thải dược phẩm: Chất thải dược phẩm bao gồm thuốc đã hết hạn sử dụng, thuốc phòng bệnh, thuốc bị đổ hoặc hư hỏng,…
• Chất thải bệnh phẩm: Chất thải bệnh phẩm bao gồm xác động vật và mô động vật phòng thí nghiệm, nội tạng, các chi, các bộ phận cơ thể và mô người có thể bị nhiễm bệnh hay không.

5.3. Chất thải hóa học

Rác thải hóa học bao gồm từ nhiều nguồn khác nhau, chủ yếu là từ hoạt động xét nghiệm, chẩn đoán bao gồm:

• Chất thải không độc hại
• Đường và amino axit
• Các loại muối hữu cơ và vô cơ
• Các chất gây nguy hiểm như formaldehyde
• trichlore ethylene, dung môi
• Hóa chất hữu cơ, vô cơ

5.4. Chất thải phóng xạ

Các chất thải có hoạt động riêng có thể bao gồm các chất phóng xạ từ các hoạt động chẩn đoán, hoá trị liệu và nghiên cứu hoặc các mẫu bệnh phẩm chứa phóng xạ. Chất thải này tiềm ẩn rất nhiều các nguy hiểm, nên cần phải phân loại rác thải y tế trước khi được xử lý.

• Rác thải phóng xạ rắn: Vật liệu sử dụng để chẩn đoán, chẳng hạn như giấy thấm, bơm tiêm và ống tiêm.
• Rác thải phóng xạ lỏng: Dung dịch chứa chất bài tiết phóng xạ điều trị.
• Rác thải phóng xạ khí: Bao gồm khí được sử dụng trong lâm sàng và khí được lấy từ kho chứa chất phóng xạ.

5.5. Các vật chứa có áp suất

Một số loại bình chứa khí có áp suất, chẳng hạn như CO2, O2, gas, xy lanh khí nén, can nước và bình khí dùng một lần, dễ cháy nổ và cần phân loại riêng để xử lý.

Việc phân loại rác thải y tế giữ vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình quản lý chất thải y tế. Điều này không chỉ giúp hạn chế nguy cơ lây lan các tác nhân gây bệnh cùng các yếu tố độc hại, nguy hiểm. GREENDO không chỉ cung cấp các loại thùng rác phân loại mà còn cung cấp các loại thùng rác y tế chuyên dụng. Liên hệ ngay 0934 794 985 để mua ngay.